Een klein stukje mozaïekgeschiedenis

Oorsprong

Mozaïek geschiedenisEén van de oudste voorbeelden van Mozaïek geschiedenismozaïekkunst zijn de witte, rode en zwarte terracotta kegel-mozaïeken die de pilaren van de tempel in Uruk (Warka), bedekken, ze stammen uit de 3e-4e eeuw voor Christus. De conische vorm van de tegels heeft 2 doelen, de puntige gedeeltes worden in de muur geduwd, gemaakt van teer en natuurlijke mortel, en de gekleurde basis blijft zichtbaar zodat er een decoratief patroon ontstaat van ruiten, zigzag’s, enz.

Mozaïek geschiedenisEgypte was koploper in het maken van artificieel gekleurd glas en glasachtige pasta’s, die gebruikt werden voor het versieren van mummiekisten en luxueuze schatten, de welke regelmatig versierd werden met kornalijn, agaat, lapis lazuli, goud en ivoren inzetstukken (kijk maar naar de tombe van Toetanchamon). Ook dit zou men mozaïek kunnen noemen.

Tot op een zekere hoogte werden de meeste voorbeelden van echte mozaïek gemaakt met een praktische reden: zij waren de eerste vorm van slijtvaste en weersbestendige vloeren. Oorspronkelijk waren ze een vervanging voor een tapijtje. Men ging letter het tapijt en zijn patronen namaken in kiezels. Tot er iemand op het idee kwam om de volledig kamer te voorzien van kiezels, beter dan het zand waarop ze liepen. Deze oude vloeren waren kiezelmozaïeken (van Mozaïek geschiedenisrivierkiezels), zij werden daarna ook gebruikt om binnenkoeren en straten te plaveien met simpele, gelijk gekleurde materialen of met geometrische decoraties ( driehoeken, zigzags en ruiten) die dus opvallend gelijk zijn aan de motieven op matten en tapijten, waar ritme en harmonie domineert.

Griekse en Romeinse mozaïek
(5de eeuw voor Christus tot 5de eeuw na Christus)

Mozaïek geschiedenisNa enkele eeuwen van vergetelheid, zag men in Mozaïek geschiedenisGriekenland de kiezelmozaïek terugkeren
De Griekse kiezelmozaïeken waren zeer verfijnd: ze toonden natuurlijke, geometrische en mythologische onderwerpen en benadrukten het profiel van het figuur – gezichten, volumes en bewegingen – met folies van klei.


Leeuwenjacht mozaïek uit Pella – Huis van Dionysos (Griekenland) 4de Eeuw voor Christus

Mozaïek geschiedenis

Een andere uitvinding van de Griekse oorsprong was een techniek die we opus vermiculatum noemen (letterlijk vertaald wil dit zeggen ‘Als een worm’: hierbij wordt de afgebeelde figuur één of meerdere malen gevolgd door een rij steentjes in dezelfde kleur als de achtergrond). Karakteristiek is het gebruik van stenen en marmer – deze werden met de hand gekapt door middel van een hamer – om zo kleine, minutieuze (de steentjes worden soms zelf verkleind tot een grote van 1 op 1 centimeter) steentjes met een vierkante vorm (tesserae genaamd), te bekomen die dan in elkaar pasten zoals de stukjes van een puzzel.

Aquileia, één van de Nobelen daar afgebeeld. 4de Eeuw voor ChristusMozaïek geschiedenis

Een andere Griekse uitvinding is het ‘emblemata‘, Dit is een centraal figuur omgeven door decoratieve patronen, waardoor de belangrijkheid van het figuur sterk benadrukt kan worden.

Dit artikel is nog in opbouw!